Realizacja K.Z.

Życzenia

 

Nasze „nié” wòdzë i mazurkóm! Ò jastrowëch zwëkach.

         Na Kaszëbach są òsoblëwé jastrowé zwëczi, jaczé dzysdnia, kò żôl, le są mieszóné z òglowòpòlsczima i swiatowima. Ùczãstnicë kùrsu kaszëbsczégò jãzëka w Kòscersczim Dodomie Kùlturë ùdbelë so òpisac nasze richtich kaszëbsczé zwëczi na Jastrë.

Jôjka i jestkù

         Pò sztërdzescë dniach Pòstu lëdze czekelë na jastrową jôdã. Jestkù na Swiãta bëło prosté i smaczné. Na stołach nôczãsczi bëłë gòtowóné babczi, prażnica, a przedë wszëtczim wòrzta i miãso, a téż jôjka, chtërne òd wiedna bëłë malowóné blós jedną farwą. Òne bëłë farwioné cebùlą, dãbòwą kórą abò czwikłą. Wôrt bë bëło do tegò dzysô przińc nazôd.

Dëgùsë

         Na Kaszëbach w drëdżi dzéń Jasstrów je dëgùs. Knôpi dëgùją dzéwczãta wietewkama jałówca, a czësto nie leją wòdë, jak je w Pòlsce. Knôpi przëchôdają z samégò rena, czej dzéwczãta są jesz w wërach, bò chcą je wëdëgòwac pò gòłëch szpérach. Czedë òne bãdą fest wëdëgòwóné, tej òne chùtkò sã òżenią. Knôpi za dëgòwanié dostôwają leno jaja, bò niczégò jinégò nie chcą. Tak spiéwają òbczas negò zwëkù:

Przëszlë më tu na dëgùsë,

Pòwiémë Wóm ò Christuse.

Wiôldżi Czwiôrtk, Wiôldżi Piątk

Cerpiôł Pón Jezës wiôldżi smùtk.

Christus Pón z martwëch pòwstôł,

wszëtczim nóm tu dëgùskã dôł.

Wasta kraje, Wastnô rozdaje

nie chcã chleba, leno jaje.

A chléb – niech zjé gòspòdôrz sóm!

Dëgù, dëgù – kòpã jôj,

nie chcã chleba, leno jôj.

Zajk

         Jednym z jastrowëch zwëków nôbarżi żdónym przez dzôtczi są pòdarczi òd zajka (trusa). Dzecë robiłë gniôzdkò z mechù abò sana i tam zajk òstôwiôł bómczi i jiné darënczi, temù chto béł grzeczny.

Wòda

         Lëdze w niedzelã ò pòrénkù szlë do wòdë (nôlepi do rzéczi) i mëlë tam rãce i skarniô, pò to, żebë całi rok bëlë snôżi i zdrów.

Brzózczi

         Lëdze na Kaszëbach przed Jastrama przënoszëlë do chëczë brzózczi i kòtczi. Òne bëłë znanką nowégò żëcô i òdrodzeniô.